Vaccinatie bij puppies is een belangrijk onderwerp waar we veel vragen over krijgen.
Zoals: 'Mijn pup heeft nog niet alle in-entingen gehad. Kan ik al wel op puppycursus?'
Dit is een vraag die niet alleen aan ons maar ook aan de dierenartspraktijk wordt gesteld.
Over dit onderwerp ben ik daarom in gesprek gegaan met Leo Benders, dierenarts van Dierenkliniek De Wijher in Roermond.
Vaccinatie van de pup versus socialisatie
Bij deze, op zich eenvoudige, vraag zijn meerdere aspecten van belang:
- bescherming van de pup (video 1)
- het risico van de pup om ziek te worden in relatie tot de socialisatie van de pup (video 2)
Voor een puppy-eigenaar is het belangrijk om te kijken naar alle aspecten. Alleen dan kun je alle belangen afwegen en komen tot een weloverwogen besluit.
Bekijk de video's. Onder de video's is het besprokene nog eens in tekst weergegeven.
Video 1 (8'41"): Leo en René praten over de immuniteit van de pup
Video 2 (8'54"): Het belang van goede socialisatie in relatie tot de opbouw van immuniteit
Bescherming van de pup - immuniteit
- De pup ontvangt bij de geboorte via de moedermelk zijn 1e immuniteit. Moedermelk wordt ook wel biest genoemd en de 1e immuniteit de maternale immuniteit
- deze 1e immuniteit houdt maanden aan
- de maternale immuniteit loopt naar verloop van de tijd af
- 'we denken dat die rond de drie maanden dusdanig laag is dat het eigen immuunsysteem van de pup immuniteit kan gaan opbouwen'.
Puppy vaccinatie schema - opbouwen eigen immuniteit
Om er voor te zorgen dat de pup via het eigen lichaam zijn bescherming op orde gaat krijgen wordt er volgens een vaststaand schema gevaccineerd:
- 6 weken tegen Parvo (CPV) en Hondenziekte (CDV)
- 9 weken tegen Parvo, Ziekte van Weil (Leptospirose) en Kennelhoest
- 12 weken tegen Parvo, Hondenziekte, Ziekte van Weil en Hepatitus (CAV)
De 6-weken in-enting vindt dus plaats bij de fokker. Belangrijk om dat goed te controleren.
- 'we vaccineren op 6 weken omdat er een risico is, door de afnemende immuniteit vanuit de moederhond, dat de pup besmet raakt en ziek wordt'
- 'we weten niet precies wanneer de immuniteit zal afnemen vandaar dat we de vaccinaties herhalen'.
Risico op ziekte & goede socialisatie
Nu komen we bij de vraag waar het allemaal om begonnen is: 'mijn pup is niet beschermd omdat hij nog niet alle vaccinaties heeft gehad'.
- daar hebben we in het eerste deel al over gesproken
- bovendien: wat noem je bescherming?
- belangrijk(er) om je te realiseren dat de pup zich in een hele belangrijke levensfase bevindt. Dingen leren! - socialiseren.
- deze socialisatie is belangrijk voor de rest van het leven
- socialisatie is belangrijker dan het risico bij immuniteitsopbouw
- overigens vindt een deel van de socialisatie plaats voor de periode van 7 weken. Vandaar belangrijk om een goede fokker uit te kiezen.
- deze persoonlijke mening van Leo wordt steeds meer gedeeld door dierenartsen en hondentrainers. Er zijn natuurlijk ook afwijkende meningen. Daar wordt aan het einde van video 4 over gesproken.
Dus los van de vraag of je naar de puppycursus kunt gaan betekent bovenstaande dat je met je pup de wereld in moet trekken.
- 'op de puppycursus kom je in een omgeving met een lage infectiedruk. De kans dat de pup in aanraking komt met gevaarlijke ziektes is heel klein.'
- 'als je wacht met socialiseren en de puppycursus tot de 3e en laatste vaccinatie (op 12 weken). En dan wacht op de optimale immuniteitsopbouw dan is dat 3 weken ná de laatste vaccinatie, dus op 15 weken. Dan is de socialisatie al lang voorbij.'
Met een van de opstellers van de internationale richtlijnen voor vaccinatie (R. Squires) heb ik contact opgenomen.
Ook hij onderschrijft dit. Een passage uit hun recente richtlijnen verwijst daarnaar [1, page 14].
Vertaald vanuit het Engels:
Een deel van de redenering achter de vaccinatie-protocollen voor "vroeg klaar zijn met vaccineren" was om vroege socialisatie van puppy's mogelijk te maken.
De VGG is een groot voorstander van vroege socialisatie als essentieel onderdeel voor een gezonde gedragsontwikkeling en toekomstig welzijn van honden ([2] Korbelik et al., 2011).
Vroege socialisatie kan worden bereikt door deze vaccinatierichtlijnen van de WSAVA te volgen.
Onderzoek heeft aangetoond dat het risico voor puppy's halverwege hun eerste vaccinatieserie om CPV-gerelateerde ziekten (Parvo) te ontwikkelen door deelname aan vroege socialisatiecursussen laag is ([3] Stepita et al., 2013).
Dit geldt waarschijnlijk ook voor CDV (Hondenziekte) en CAV (Hepatitus).
- het risico van de pup van geen of slechte socialisatie is de kans op angst en agressie
Vaccinatiegraad bij honden
Los van de puppycursus is het dus belangrijk de pup de wereld om hem heen te laten ontdekken.
Het risico op ziektes is voor de pup in de buitenwereld groter dan op de puppycursus. Daarover hebben we zojuist gelezen dat de infectiedruk in een groepje pups erg laag is.
In de buitenwereld ligt dat anders en dat heeft alles te maken met de vaccinatiegraad van alle honden in Nederland.
Die is in de loop van de jaren gedaald naar 55%. Terwijl 70-75% nodig is. Bij dat percentage neemt het risico op ziekte enorm af.
Vandaar de in-entingen van de pup op 6, 9 en 12 weken. De pup is dus niet niet-beschermd. We weten alleen niet hoezeer de pup beschermd is. Ondanks dat toch de buitenwereld in.
Vaccinatie versus socialisatie - verschillende meningen
In de laatste video geeft Leo een samenvatting en gaat nader in op de verschillende meningen die er onder dierenartsen bestaan.
Samenvatting
- Wij, Leo en ik, hebben niet de wijsheid in pacht
- Doel is handvaten aanreiken waardoor de puppy-eigenaar een bewuste keuze kan maken
Advies van Leo en met hem veel anderen, waaronder wij van Hond-en-inzicht:
- vaccinaties geven bescherming
- risico's zijn er overal
- risico op de puppycursus erg laag
- het niet gaan of niet socialiseren is wél een risico
- goed om op training te gaan
- training is goed voor de pup én eigenaar
Dus doe mee met de Puppycursus.!.
FAQ
Is mijn pup beschermd als die nog niet alle vaccinaties heeft gehad?
Jawel hoor. Al bij de geboorte ontvangt de pup zijn 1e immuniteit via de moedermelk. Deze immuniteit kan maanden duren.
Rond de drie maanden is dat dusdanig afgenomen dat de pup via de vaccinaties eigen immuniteit kan opbouwen.
Na welke inenting mag een pup naar buiten?
Een pup moet naar buiten zodra hij bij de nieuwe puppy-eignaar in huis komt.
Op 8 weken begint de socialisatie-periode waarin het belangrijk is om de buitenwereld te ontdekken. Die loopt tot 12 weken.
Wanneer mag een pup bij andere honden?
Zodra de pup bij u in huis komt. De socialisatie-periode waarin de buitenwereld ontdekt moet worden is aangebroken. Daar hoort ook contact met andere honden bij.
Belangrijk is dat die ontmoetingen verlopen in het tempo van de pup. Op die manier worden er positieve ervaringen opgedaan.
De pup is beschermd vanuit de moederhond en de vaccinaties zorgen voor opbouw eigen immuniteit. Risico's zijn er overal. Risico op de puppycursus is erg laag.
Niet naar de puppycursus gaan of niet socialiseren is wél een risico.
Mag een pup van 8 weken naar buiten?
Een pup van 8 weken moet naar buiten. De pup zit in een levensfase waarin het cruciaal is om kennis te maken met de wereld om hem heen.
Doet hij dat niet, omdat je misschien bang bent voor ziektes, dan heeft de hond daar de rest van zijn leven last van.
De socialisatie-periode loopt van 8-12 weken en komt niet meer terug.
[1] 2024 guidelines for the vaccination of dogs and cats – compiled by the Vaccination Guidelines Group (VGG) of the World Small Animal Veterinary Association (WSAVA)
R. A. Squires, C. Crawford, M. Marcondes and N. Whitley.
[2] Korbelik, J., Rand, J.S. & Morton, J.M. (2011) Comparison of early socialization practices used for litters of small-scale registered dog breeders and nonregistered dogs breeders. Journal of the American Veterinary Medical Association, 239, 1090–1097.
[3] Stepita, M.E., Bain, M.J. & Kass, P.H. (2013) Frequency of CPV infection in vaccinated puppies that attended puppy socialization classes. Journal of the American Animal Hospital Association, 49, 95–100.